Bronisław Jan Kowalczewski
Biografia
Bronisław Jan Kowalczewski urodził się 16 maja 1896 r. w Zgierzu w rodzinie Albina, dyrektora gimnazjum w Kielcach, i Jadwigi z Modlińskich. Miał czterech braci i siostrę: Witolda, Tadeusza, Stanisława, Ignacego oraz Zofię.
W sierpniu 1915 wstąpił do Polskiej Organizacji Wojskowej, a w 1916 podjął studia na Wydziale Inżynierii Politechniki Warszawskiej. W listopadzie 1918 objął funkcję komendanta POW na powiat węgrowski i kierował akcją rozbrajania Niemców. Następnie wstąpił do Wojska Polskiego jako podporucznik i walczył w 22 pułku piechoty, gdzie dowodził plutonem, a potem kompanią. Został odznaczony Krzyżem Srebrnym Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych.
W 1921 przeniesiony do 53 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Stryju. W latach 1924–1926 zajmował stanowiska w Biurze Historycznym Sztabu Generalnego, a później został awansowany do stopnia kapitana. W 1938 awansował na podpułkownika. W okresie przed II wojną światową pełnił funkcje sztabowe i kierownicze w Dowództwie Korpusu Ochrony Pogranicza i Sztabie generalnym.
We wrześniu 1939 został przydzielony do Naczelnego Dowództwa na stanowisko oficera do zleceń Naczelnemu Wodzowi. Organizował i dowodził Podgrupą „Radom” w Grupie „Kielce”; po ciężkich walkach grupa została otoczona, a Kowalczewski przedostał się na Węgry, gdzie został internowany. Po ucieczce z obozu węgierskiego trafił do Francji, a następnie do niewoli niemieckiej.
W czasie pobytu w niewoli brał udział w ruchu oporu, organizował ucieczki i pełnił funkcje tajnego komendanta obozu w Oflagu IV C Colditz oraz później w Oflagu VI B Dössel. 19 września 1943 uciekło 47 jeńców, lecz 37 zostało schwytanych i zgładzonych w Buchenwaldzie. Kowalczewski został deportowany do Buchenwaldu i tam zginął; pośmiertnie awansowany na pułkownika.
Bronisław Kowalczewski był żonaty z Jadwigą ze Skulskich; mieli córki Hannę i Krystynę. Jego wnuczką jest Katarzyna Dowbor.